De Nederlandse economie is sterk, ondanks economische schokken en wereldwijde onzekerheid. Daarbij maakt het kabinet middelen vrij voor de koopkracht van huishoudens. Dat blijkt uit de Miljoenennota 2027 en het Belastingplan 2027, die minister Heinen van Financiën vandaag heeft aangeboden aan de Tweede Kamer.

Om Nederland welvarend te houden, wil het kabinet economische groei stimuleren. Het zet vol in op 3 pijlers: investeren, hervormen en internationaal samenwerken. Om private investeringen te bevorderen moeten knelpunten rondom netcongestie, regeldruk en vergunningverlening worden weggenomen. Hervormingen moeten zorgen voor productiviteitsgroei en een groter arbeidsaanbod. Internationale samenwerking is cruciaal om Nederland sterk te houden in een tijd waarin de internationale verhoudingen onder grote druk staan.

Minister Heinen: “Of we het nu hebben over onze veiligheid, onze sociale voorzieningen, of de kansen die we volgende generaties willen geven, het valt of staat met de kracht van onze economie. En juist die staat onder druk. Economische groei moet daarom weer een nationale opdracht worden. Daarvoor zullen we moeten investeren, hervormen en internationaal sterker samenwerken. Gezonde overheidsfinanciën zijn daarvoor een randvoorwaarde, en die worden met deze begroting gewaarborgd.”

Belangrijkste maatregelen

Uit de cijfers van het Centraal Planbureau blijkt dat huishoudens er volgend jaar in doorsnee 0,1%-punt op achteruitgaan, onder andere als gevolg van de oorlog in het Midden-Oosten en de gestegen prijzen. Het kabinet neemt maatregelen die de koopkracht van huishoudens in doorsnee met 0,2%-punt verbeteren ten opzichte van de eerdere raming. Daarnaast wordt opgeteld € 1,4 miljard lastenverlichting geboden aan de pomp door middel van accijnskorting op benzine en diesel.

Ook investeert het kabinet incidenteel € 1,5 miljard en structureel € 300 miljoen in infrastructuur. Om de woningbouw te stimuleren wordt jaarlijks € 425 miljoen via beleidsmaatregelen geïnvesteerd in woningbouwcorporaties om zo hun capaciteit te vergroten om meer woningen te bouwen. Ten aanzien van de energietransitie wordt een subsidie van € 1,3 miljard beschikbaar gesteld voor de opslag van CO2 met als doel investeringen los te trekken. Daarnaast wordt de komende 3 jaar jaarlijks circa € 370 miljoen ingezet voor internationale samenwerking, onder meer ten behoeve van Oekraïne.

Het kabinet is van mening dat zorgvuldig gekeken moet worden naar de definitieve vormgeving van het belasten van werkelijk rendement in box 3. In het coalitieakkoord is afgesproken om het nieuwe box 3-stelsel op werkelijk rendement door te ontwikkelen naar een vermogenswinstsystematiek. Het kabinet zal daarom de komende periode concrete en breed gedragen voorstellen doen om daar naartoe te werken in lijn met de afspraken in het coalitieakkoord. Deze zullen bij het eerstvolgende budgettaire besluitvormingsmoment worden verwerkt.

Samenwerking met het parlement, medeoverheden, het maatschappelijk middenveld en het bedrijfsleven is cruciaal om de grote maatschappelijke vraagstukken waar Nederland voor staat effectief aan te pakken. Met deze Miljoenennota maakt het kabinet een beweging naar de polder om aan tafel te komen en in gesprek te gaan. Het besluit om de AOW-leeftijd direct één-op-één aan de levensverwachting te koppelen is definitief geschrapt. Ook is de in het coalitieakkoord opgenomen maatregel om het maximumdagloon met 20% te verlagen geschrapt. Verder is besloten een aantal voorgenomen maatregelen op de sociale zekerheid met een jaar uit te stellen. Dit biedt ruimte voor het kabinet en de polder om met elkaar in gesprek te gaan over de hervormingen in het socialezekerheidsstelsel en een breed sociaal akkoord te sluiten.

Overheidsfinanciën

Het kabinet zet onverminderd in op begrotingsdiscipline en trendmatig begrotingsbeleid. Tijdens de kabinetsperiode blijft het tekort onder de 3% van het bruto binnenlands product (bbp) en de schuld onder de 60% van het bbp. Het tekort zal in 2027 uitkomen op 2,9% en geleidelijk dalen tot 2,2% in 2030. De schuld neemt gaandeweg toe van 45,6% in 2026, 46,9% in 2027 tot 48,9% in 2030. Gezonde overheidsfinanciën zijn cruciaal. Zonder ingrijpen verschuiven de uitgaven steeds meer naar consumptieve uitgaven terwijl de overheid de schaarse middelen juist wil inzetten om te investeren in economische groei.

Belastingplan 2027

In het pakket Belastingplan zitten voorstellen waarmee het kabinet zorgen uit de samenleving over bijvoorbeeld de woningbouw adresseert. Naast het schrappen van de renteaftrekbeperking, wil het kabinet dit doen door de overdrachtsbelasting voor woningcorporaties te schrappen. Daarnaast heeft het kabinet de intentie het tarief van de overdrachtsbelasting voor investeerders te verlagen van 8% naar 7% per 2027.

Verder wil het kabinet de maatregelen voor de afvalsector aanpassen, zodat afvalverbrandingsinstallaties extra tijd krijgen om te verduurzamen, en om te voorkomen dat Nederlands afval in het buitenland verbrand wordt. Het kabinet wil dit doen door de tariefsverhogingen van de afvalstoffenbelasting en de CO2-heffing voor de industrie langzamer te laten stijgen dan eerder gepland. Ook worden maatregelen voorgesteld die het belastingstelsel beter laten werken en bijdragen aan gezonde overheidsfinanciën. Regelingen die niet meer doen waarvoor ze bedoeld waren of die te complex zijn geworden voor de mensen voor wie ze bedoeld zijn, worden afgeschaft. Dit helpt ook de uitvoeringsdiensten. Met deze voorstellen zorgt het kabinet ervoor dat het belastingstelsel ook in 2027 verder verbetert.

Het pakket Belastingplan 2027 is vandaag door staatssecretaris Eerenberg (Financiën) aangeboden aan de Tweede Kamer. In het Belastingplan zitten dit jaar voorstellen om het belastingstelsel beter te laten werken en die bijdragen aan gezonde overheidsfinanciën. Het Belastingplan bevat daarnaast maatregelen waarmee we luisteren naar geluiden uit de samenleving. De plannen worden binnenkort besproken in het parlement en kunnen als gevolg daarvan nog wijzigen.

Geluiden uit de samenleving

Het kabinet is aan de slag gegaan met een aantal geluiden uit de samenleving. Aan de ene kant heeft dit geleid tot een aantal nieuwe maatregelen of het schrappen van bestaande maatregelen. Zo wil het kabinet via belastingmaatregelen de investeringscapaciteit van woningcorporaties vergroten, zodat zij meer sociale huurwoningen kunnen bouwen en meer ruimte krijgen om bestaande huurwoningen te verduurzamen. Dit wil het kabinet doen door de generieke renteaftrekbeperking te schrappen vanaf 2029. Woningcorporaties worden per 2027 ook vrijgesteld van de overdrachtsbelasting als zij sociale huurwoningen overdragen aan andere woningcorporaties. Daarnaast gaat het tarief voor de overdrachtsbelasting voor niet-bewoners van 8% naar 7% in 2027.

Aan de andere kant staan er in het Belastingplan oplossingen voor eerder genomen maatregelen, zoals voor de afvalsector, die leidden tot te veel investeringsonzekerheid. Door de aanpassingen die we nu voorstellen, krijgt de sector meer tijd om te verduurzamen en voorkomen we dat Nederlands afval in het buitenland verbrand wordt. Daarom stijgen de tarieven van de afvalstoffenbelasting en voor de Co2-heffing industrie langzamer dan eerst het plan was. Voor de vliegbelasting creëren we een gelijker speelveld ten opzichte van Duitsland. Het kabinet stelt voor om het hoge tarief per 2027 te verlagen van € 74,81 naar € 59,43 per passagier. Op verzoek van de Kamer wordt ook de youngtimerregeling geleidelijker afgebouwd. Zo wil het kabinet voorkomen dat ondernemers en autobedrijven abrupt geraakt worden door stijgende kosten. De eerdere verhoging naar 25 jaar per 2027 gaat niet door. Dit wordt 17 jaar per 2027 en 20 jaar per 2028.

Voor ondernemers en ondernemingen wordt het aantrekkelijker om te innoveren en verduurzamen in 2027. Zo wordt de innovatiebox voor het mkb per 2027 verruimd van € 25.000 naar € 100.000. Dit houdt in dat mkb’ers over een groter winstbedrag uit innovaties een belastingvoordeel krijgen. Per 2027 wordt ook het aftrekpercentage van de energie-investeringsaftrek verhoogd van 40% naar 45%.

Beter belastingstelsel en gezonde overheidsfinanciën

Het kabinet stelt ook maatregelen voor die het belastingstelsel beter laten werken en bijdragen aan gezonde overheidsfinanciën. Zo is het vanaf 2028 niet langer mogelijk om specifieke zorgkosten af te trekken in de belastingaangifte. Het kabinet wil de regeling afschaffen omdat deze ingewikkeld is en er veel fouten worden gemaakt. Hierdoor zijn er veel terugvorderingen. Mensen met een lager inkomen krijgen de kosten niet terug omdat ze geen aangifte hoeven te doen en de aftrek komt vooral terecht bij mensen met hogere inkomens. Het kabinet wil zorgen dat het geld beter wordt ingezet en terecht komt bij de mensen die het echt nodig hebben. Daarom wordt er voor komend jaar gewerkt aan gerichte compensatie voor de ondersteuning van chronisch zieken, voordat de aftrekmogelijkheid in 2028 eindigt.

Daarnaast wil het kabinet nog een aantal andere fiscale regelingen afschaffen die negatief geëvalueerd zijn omdat ze bijvoorbeeld niet (meer) doen wat beoogd was. Zo kunnen stappen worden gezet naar een belastingstelsel dat beter werkt. En hiermee wordt uitvoering gegeven aan de motie Dassen. Zo wordt voorgesteld om het verlaagde btw-tarief voor sierteelt en luchtballonvaart te schrappen. Hierdoor gaat voor beide categorieën het btw-tarief van 9% naar 21% in 2028. Ook wordt voorgesteld om een aantal negatief geëvalueerde fiscale regelingen voor startende ondernemers af te schaffen. Het gaat om de startersaftrek (per 2028), de willekeurige afschrijving voor starters (per 2028) en de startersaftrek bij arbeidsongeschiktheid (per 2029). Per 2029 wordt ook de bosbouwvrijstelling afgeschaft, omdat dit niet altijd bij de beoogde bosbouwbedrijven terechtkwam. Een deel van het geld dat hierdoor vrijkomt, zo’n € 5 miljoen, wordt gerichter ingezet voor agrarisch natuurbeheer. Daarnaast wil het kabinet de accijnskorting voor kleine brouwerijen per 2028 afschaffen. Deze regeling is al meerdere keren negatief geëvalueerd en helpt om het belastingstelsel te vereenvoudigen. De korting scheelt 1 tot 2 eurocent per glas bier van een kleine brouwerij voor de consument.

Om te zorgen voor gezonde overheidsfinanciën willen we met een aantal belastingen meer geld ophalen. Het kabinet kiest bewust voor deze maatregelen, omdat ze niet alleen een budgettair doel nastreven. Zo kan de hogere belasting op leidingwater ook stimuleren om waterverspilling tegen te gaan. Dit tarief gaat in 2027 met € 0,10 per 1000 liter omhoog. Daarnaast wil het kabinet vanaf 2027 de alcoholaccijns jaarlijks mee laten groeien met de inflatie. Dit zorgt er ook voor dat mensen minder alcohol consumeren, wat goed is voor de gezondheid. Mensen met een inkomen vanaf € 137.800 vanaf 2027 gedurende zes jaar minder fiscaal voordeel bij pensioenopbouw. De hoogste inkomens hebben dat het minste nodig.

Het kabinet wil mensen ook ondersteunen in hun inkomen in 2027. Hiervoor is eerder dit jaar al een aantal maatregelen aangekondigd, naar aanleiding van de situatie in het Midden-Oosten. Om ook in algemene zin de koopkracht te ondersteunen is een koopkrachtpakket opgenomen van €1,5 miljard voor de ondersteuning van de lagere- en middeninkomens in 2027. Dit is een eerste voorstel van het kabinet, waarover nog het gesprek wordt aangegaan met de Kamer. Hierin wordt voorgesteld de arbeidskorting te verhogen € 173 en om de tarieven van de eerste en tweede schijf in de inkomstenbelasting beide te verlagen met 0,06%. Naast het koopkrachtpakket wil het kabinet de korting op de brandstofaccijns nog een jaar verlengen. Hierdoor wordt de benzineaccijns in 2027 € 0,85 per liter en de dieselaccijns € 0,55 per liter.

Vervolg

Vanaf oktober wordt het pakket Belastingplan behandeld in de Tweede Kamer. In december volgt de behandeling in de Eerste Kamer. De plannen kunnen als gevolg van de behandeling nog wijzigen. Pas na akkoord van beide Kamers zijn de plannen definitief.

Ondernemers kunnen vanaf 1 oktober de nieuwe subsidie Onderzoek Energiehubs (EHUB) aanvragen bij de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO). Hiermee doen zij onderzoek naar een nieuwe of uit te breiden energiehub. Met een energiehub kunnen ondernemingen verduurzamen. En gebruiken zij het elektriciteitsnet beter. Er is € 9,6 miljoen beschikbaar. 

Slim samenwerken

Het elektriciteitsnet in Nederland is op steeds meer plekken overbelast. Dit noemen we netcongestie. Een energiehub kan hiervoor een slimme, gezamenlijke oplossing zijn. Ondernemingen in een energiehub werken intensief samen. Dit kan bijvoorbeeld op een bedrijventerrein. Ze stemmen dan energieopwek, -transport, -opslag, -omzetting en -verbruik lokaal op elkaar af. De overheid wil 500 actieve energiehubs hebben in 2030.

Waarom deze subsidie?

Het opstarten van een energiehub is spannend. En het brengt financiële risico's met zich mee. Bedrijven weten vooraf niet zeker of de samenwerking technisch en juridisch gaat lukken. Deze nieuwe subsidie vergoedt (een deel van) de kosten die ondernemingen in deze fase maken. Dit verkleint het financiële risico.

Subsidie voor 2 soorten onderzoek

Bedrijven kunnen subsidie aanvragen voor 2 soorten onderzoek:

1. Scan
   Een scan is een verkennend onderzoek. Hiermee brengen ondernemingen het gezamenlijke elektriciteitsgebruik in kaart. En onderzoeken ze mogelijke maatregelenpakketten. Maatregelen kunnen gaan over:hoe ze energie opwekken en opslaan in de energiehub;
   • hoe ze de vraag naar energie sturen;
   • hoe ze energie omzetten naar een andere energievorm;
   • welk contract daar het best bij past.
2. Studie 
   Een studie is een uitgebreid onderzoek. Hiermee maken ondernemers samen een definitief technisch ontwerp. Ook maken ze duidelijke afspraken over de samenwerking.

Ondernemers kunnen aanvraag voorbereiden

Ondernemers die geïnteresseerd zijn in deze subsidie, kunnen nu beginnen met het voorbereiden van hun aanvraag. Op de pagina Onderzoek Energiehubs (EHUB) vinden zij alle voorwaarden waaraan hun aanvraag moet voldoen. En welke stappen zij doorlopen om hun aanvraag in te dienen.

De omzet van de zakelijke dienstverlening was in het tweede kwartaal 5,4 procent hoger dan in hetzelfde kwartaal van 2025. Alle branches zetten meer om, deels doordat de prijzen in vrijwel de hele zakelijke dienstverlening hoger waren dan een jaar eerder. Dit meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).

Het tweede kwartaal van 2026 is het eenentwintigste kwartaal op rij met een hogere omzet dan in hetzelfde kwartaal een jaar eerder. In de tweede helft van 2022 begon de omzetstijging af te vlakken, maar deze neemt de laatste drie kwartalen weer toe.

Grootste omzetstijging bij architectenbureaus

De omzet is in alle branches binnen de zakelijke dienstverlening hoger dan een jaar eerder. De architectenbureaus boekten in het tweede kwartaal de grootste omzetstijging binnen de zakelijke dienstverlening: 7,9 procent. Dit kwam deels door hogere prijzen. Ook de rechtskundige dienstverlening en de uitzendbranche zetten in het tweede kwartaal meer om (respectievelijk 6,1 procent en 5,8 procent).

De omzet van IT-dienstverleners lag in het tweede kwartaal 4,5 procent hoger dan een jaar eerder. Dit cijfer is iets lager dan de omzettoename in het eerste kwartaal van 2026 (4,8 procent).

In de accountancy was de omzet in het tweede kwartaal 5,1 procent hoger dan een jaar eerder. De hogere omzet in deze branche kwam volledig door hogere prijzen.

De managementadviesbureaus veerden iets op met een groei van 2,6 procent. Een kwartaal eerder werd met 2,3 procent groei de kleinste toename binnen deze branche gemeten sinds eind 2020.

Hogere prijzen

Binnen de zakelijke dienstverlening waren de dienstenprijzen in bijna alle branches hoger dan een jaar eerder. Tarieven van uitzendbureaus stegen met 8,5 procent het sterkst. Diensten van accountants, boekhouders en belastingconsulenten waren 5,1 procent duurder dan een jaar eerder. De prijzen van diensten in reisbemiddeling waren 0,3 procent lager dan een jaar eerder.

Prijzen belastingconsulenten verder omhoog

De prijzen van belastingconsulenten, onderdeel van accountancy en administratiediensten, waren in het tweede kwartaal van 2026 5,4 procent hoger dan een jaar eerder. Dit is de grootste stijging in ruim vier jaar tijd.

Ondernemersvertrouwen negatief bij start derde kwartaal

Het ondernemersvertrouwen van de zakelijke dienstverleners kwam aan het begin van het derde kwartaal van 2026 uit op -2,8 en is daarmee verbeterd ten opzichte van het voorgaande kwartaal. Aan het begin van het tweede kwartaal was het ondernemersvertrouwen nog -7,6. Een tekort aan arbeidskrachten blijft voor de ondernemers een grote belemmering.