De stemming onder consumenten was in november 2023 minder negatief dan een maand eerder, meldt het CBS. Het consumentenvertrouwen steeg van -38 in oktober naar -33 in november. Zowel het oordeel over het economische klimaat als de koopbereidheid verbeterde.
Met -33 lag het consumentenvertrouwen in november ver onder het gemiddelde over de afgelopen twintig jaar (-10). Het vertrouwen bereikte in januari 2000 de hoogste stand ooit (36) en in september en oktober 2022 de laagste stand ooit (-59). Het CBS meet het consumentenvertrouwen elke maand sinds april 1986.

Consumenten minder pessimistisch over economisch klimaat

Consumenten waren in november minder pessimistisch over de economie dan in oktober. De deelindicator economisch klimaat kwam uit op -47, tegen -56 in oktober. Zowel het oordeel van consumenten over de economische situatie in de afgelopen twaalf maanden als het oordeel over de economische situatie in de komende twaalf maanden was minder negatief.

Koopbereidheid minder negatief

De koopbereidheid kwam in november uit op -24, tegen -27 in oktober. Zowel het oordeel over de financiële situatie in de afgelopen twaalf maanden als het oordeel over de financiële situatie in de komende twaalf maanden verbeterde. Ook vonden consumenten de tijd voor het doen van grote aankopen minder ongunstig dan in oktober.

Om klimaatverandering tegen te gaan moeten Nederlandse woningen en gebouwen in 2050 aardgasvrij zijn. In de komende jaren moet er daarom veel gebeuren om zo’n 2,6 miljoen extra aansluitingen op collectieve warmtesystemen te verwezenlijken als alternatief voor gas. Met het wetsvoorstel Wet collectieve warmte (Wcw) staat de groei en verduurzaming van deze collectieve warmtesystemen centraal.

Belangrijke uitgangspunten zijn hierbij om burgers zo veel mogelijk zekerheid te bieden, collectieve warmte te verduurzamen en de inrichting en sturing van collectieve warmtesystemen te moderniseren. Zo zorgt de wet voor bescherming van consumenten tegen onnodig hoge tarieven, biedt het meer transparantie en komen toekomstige warmtebedrijven voor meer dan 50% in handen van (lokale) overheden. Op deze manier is er meer publieke sturing die bijdraagt aan de duurzaamheid, betaalbaarheid en leveringszekerheid van de warmtelevering aan huishoudens en bedrijven.

Minister Rob Jetten: “Als we betaalbare en duurzame warmte willen voor Nederlandse burgers en bedrijven dan moeten we van het gas af. Het regelen van extra aansluitingen op collectieve warmtesystemen is dan een belangrijke voorwaarde. Met de Wet collectieve warmte kunnen we hiermee aan de slag: we zetten consumenten centraal, vergroten de publieke sturing bij de uitvoering van deze transitie en dragen zo bij aan de betaalbaarheid, duurzaamheid en leveringszekerheid voor alle huishoudens en bedrijven”.

De Wcw raakt aan belangen van burgers, bedrijven, lokale overheden en warmtebedrijven. Daarom is input van deze betrokkenen meegenomen bij het opstellen van het wetsvoorstel, onder andere via verschillende stakeholderbijeenkomsten, een internetconsultatie en de mogelijkheid voor koepels om te reageren op conceptvoorstellen.

Het wetsvoorstel zoals dat voor advies aan de Raad van State is aangeboden is vanaf vandaag openbaar. Na advisering van de Raad van State zal het wetsvoorstel aan de Tweede Kamer aangeboden worden.

De maximale rente die aanbieders mogen rekenen op consumptief krediet (oftewel de maximale kredietvergoeding) zal per 1 januari stijgen van 14% naar maximaal 15%. Geld lenen, rood staan en kopen op afbetaling kan daardoor duurder worden.

Deze stijging komt door de voorgenomen stijging van de wettelijke rente van 6% naar 7%. Deze wettelijke rente is een onderdeel van de maximale kredietvergoeding. Stijging of daling van deze wettelijke rente heeft dus invloed op de maximale kredietvergoeding.

De wettelijke rente is gekoppeld aan de rente van de Europese Centrale Bank (ECB). Met een hogere rente probeert de ECB de hoge inflatie te beteugelen. De ECB heeft de rente het afgelopen half jaar verder verhoogd.

De maximale kredietvergoeding bestaat uit 2 delen: de variabele wettelijke rente en een maximale opslag. Door de stijging van de wettelijke rente gaat nu ook de totale maximale kredietvergoeding omhoog. De maximale opslag biedt kredietverstrekkers een mogelijkheid om het risico op wanbetaling te beprijzen, kosten te dekken en een rendement te behalen. Die opslag is in juni 2022 verlaagd van 12% naar 8% en blijft dat ook.

Het ministerie van Financiën waarschuwt voor het te makkelijk aangaan van een lening. Soms is het erg verleidelijk om een kortlopende lening aan te gaan, om bijvoorbeeld een grote aankoop of een onverwachte uitgave te dekken. Maar door de oplopende rente ben je uiteindelijk duurder uit. Met financiële begeleiding en programma’s die wijzen op de gevaren van rood staan en te gemakkelijk lenen geeft het ministerie voorlichting.