Nederland en andere landen in de Europese Unie staan voor grote en fundamentele uitdagingen: onze economie moet innovatiever, productiever en concurrerender worden. Alleen dan kunnen we in de toekomst onze welvaart behouden. Er vertrekken op dit moment teveel jonge, innovatieve bedrijven uit Europa. Dat komt onder meer omdat ze moeilijk financiering kunnen vinden buiten banken om. En terwijl Europese consumenten veel sparen wordt dit geld onvoldoende in Europese bedrijven geïnvesteerd. Deze trend wil het kabinet keren. Minister Heinen (Financiën) heeft daarom vandaag, mede namens minister Beljaarts (Economische Zaken) de kabinetsinzet voor de versterking van de kapitaalmarktunie met de Tweede Kamer gedeeld. Het kabinet komt met concrete voorstellen vanuit Nederland om de Europese economie te versterken.

Minister Heinen: "De sleutel voor onze groei ligt in Europa. Er is genoeg kapitaal, maar dit moet wel geïnvesteerd worden. Een goed werkende kapitaalmarktunie is hiervoor cruciaal. Dit is in het belang van de Nederlandse economie: bedrijven en burgers profiteren hiervan.”

Op dit moment is de interne markt gefragmenteerd. Ieder land binnen de EU heeft een eigen kapitaalmarkt met eigen regels om te investeren en te beleggen. Binnen de Europese Unie (EU) vloeit geld daardoor moeilijk van land naar land. Veel jonge, innovatieve bedrijven vertrekken om te groeien uit Europa, onder meer omdat ze moeilijk financiering kunnen vinden buiten banken om. Ze nemen dan hun kennis en innovatie mee. Dit is niet goed voor de Nederlandse en Europese economie. Het kapitaal is wel aanwezig: Europese consumenten sparen veel, maar er zijn te weinig mogelijkheden om dit geld te investeren in Europese bedrijven. Versterking van de Europese kapitaalmarktunie is volgens het kabinet daarom cruciaal. Het kabinet zet daarom in op verbetering op 3 vlakken:

• Sterker Europees toezicht op de kapitaalmarkt;
• Meer en divers aanbod van kapitaal voor financiering van bedrijven;
• Overal in de EU gelijkere regels voor een goede werking van de interne markt.

Op elk van deze gebieden stelt het kabinet acties voor. Zo pleit het kabinet voor versterking van het directe Europees toezicht op grensoverschrijdende activiteiten. Dit maakt de kapitaalmarkt aantrekkelijker. Verschillen in de uitvoering van het toezicht tussen EU-landen leiden nu tot onduidelijkheid, onnodige regeldruk en extra kosten voor de financiële sector, en dus voor burgers en bedrijven.

Het kabinet wil daarnaast dat er meer en diverser aanbod van financiering voor bedrijven beschikbaar komt, bijvoorbeeld door meer investeringen in durfkapitaal voor jonge techbedrijven door de Europese Investeringsbank (EIB) en versterking van pan-Europese investeringsfondsen zoals het European Tech Champions Initiative (ETCI), waar Nederland ook financieel aan bijdraagt.  

Ook wil het kabinet het makkelijker maken om (spaar)geld in andere Europese landen te investeren of te beleggen. Het kabinet pleit daarom voor ontwikkeling van een EU-beleggingsrekening waarop landen nationaal fiscale voordelen kunnen bieden. Daarmee kunnen beleggers gemakkelijker investeren in Europese bedrijven, bijvoorbeeld via beleggingsfondsen en exchange traded funds (ETFs).

Tot slot wil het kabinet in Europa oplossingen vinden om ongerechtvaardigde barrières in de regelgeving weg te nemen en de interne markt te versterken. Kapitaal stroomt nu nog niet altijd naar de juiste plek, door verschillen in regels over faillissementen of jaarverslaggeving. De Europese kapitaalmarkt is hierdoor gefragmenteerd, en dit leidt tot hogere kosten voor ondernemers en investeerders.

Eind april 2025 komt er een nieuwe Online Filing-applicatie. Met deze applicatie gaat het aanvragen van octrooien gemakkelijker en sneller, en geeft het minder gedoe. Geen smartcards meer, maar veilig inloggen met tweestapsverificatie. "Veel octrooigemachtigden vonden smartcards onhandig", zegt Pepijn Duif, adviseur Processen en Systemen bij Octrooicentrum Nederland. "De cards werkten niet altijd en er waren regelmatig autorisatieproblemen. Dat is nu verleden tijd."

Op 23 januari startte Octrooicentrum Nederland een pilot van de nieuwe Online Filing-applicatie. En daarmee verandert - na 20 jaar - de manier om octrooiaanvragen in te dienen. 3 gemachtigdenkantoren testten het systeem en de resultaten waren veelbelovend, vertelt Pepijn Duif, die nauw betrokken is bij de pilot. De pilot leverde waardevolle inzichten en verbeterpunten op, die de komende weken worden doorgevoerd. Ook wordt de PCT-route - belangrijk voor internationale octrooiaanvragen - toegevoegd. "Als de laatste testfase goed gaat, is de nieuwe applicatie eind april te gebruiken."

Waarom een nieuw systeem?

"U weet vast nog wel hoe u vroeger belastingaangifte moest doen. Software downloaden, formulieren invullen en opsturen. Zo werkte het oude octrooi-indiensysteem eOLF ook", vertelt Duif. "En daarnaast was er ook nog een smartcard nodig van het Europees Octrooibureau (EOB). Niet meer van deze tijd."

Een ander voordeel is dat Octrooicentrum Nederland de software in eigen beheer heeft, waardoor ze sneller wijzigingen kan doorvoeren. "Foutjes of onduidelijkheden konden we eerst niet zelf aanpassen. Nu wel." Ook Engelstalige formulieren zijn toegevoegd; handig voor internationale indieners. "Ook kunnen we nu geheel nieuwe formulieren ontwikkelen."

Wat betekent dit voor u als ondernemer?

Octrooien beschermen uw innovatie, helpen bij investeringen en versterken uw marktpositie. Dankzij de nieuwe applicatie verloopt het indieningsproces soepeler en sneller. Dat betekent minder gedoe en meer tijd om uw bedrijf te laten groeien.

Samenwerking in de Benelux en met EOB

De nieuwe Online Filing-applicatie is een Benelux-samenwerking. Elk land heeft een eigen versie, afgestemd op de nationale octrooiwetgeving, maar met dezelfde look & feel. "We werken met veel verschillende stakeholders, zoals juristen, adviseurs en IT-specialisten, om het systeem optimaal te maken", zegt Duif. "Met het EOB en de aangesloten landen is de groep stakeholders nog verder uitgebreid. Dankzij deze samenwerking zijn we tot een beter en gebruiksvriendelijker systeem gekomen."

Meer weten?

Bij Octrooicentrum Nederland, onderdeel van RVO, worden ondernemers geholpen hun innovaties te beschermen. Met de nieuwe tool wordt een octrooiaanvraag indienen eenvoudiger en toekomstbestendig. Wilt u meer weten over octrooien en hoe u ze strategisch kunt inzetten? Neem contact op met RVO.

Vanaf 10 maart kunnen werkgevers subsidie aanvragen om (nieuwe) werknemers te scholen voor een nieuwe of volgende baan in een maatschappelijk cruciale sector. Denk aan de zorg, kinderopvang of de techniek. Tot en met 2027 is er ruim € 73 miljoen beschikbaar voor deze scholingssubsidie.

Werkgevers krijgen een deel van de opleidingskosten vergoed die zij hebben gemaakt voor het scholen van nieuwe of huidige medewerkers. Het gaat om praktijkgerichte opleidingen waarbij mensen tegelijkertijd werken en leren. Het percentage dat werkgevers vergoed krijgen hangt af van het niveau van de te volgen opleiding. Met deze subsidie wil het kabinet geld gerichter inzetten om de tekorten in deze sectoren aan te pakken en bijdragen aan duurzame inzetbaarheid van (nieuw) personeel.

Voor wie?

De scholingssubsidie is bedoeld voor werkgevers. Later dit jaar kunnen ook samenwerkingsverbanden van werkgevers- en werknemersorganisaties en/of O&O-fondsen met arbeidsmarktregio’s en provincies deze subsidie als collectief aanvragen.

Onderdeel van Ontwikkelpad

De subsidie is voor opleidingen die onderdeel uitmaken van een zogeheten Ontwikkelpad voor een maatschappelijk cruciale sector. De eerste 12 Ontwikkelpaden zijn door de sectoren zelf vastgesteld en erkend door de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid. Deze horen bij de sectoren Zorg en Welzijn, Kinderopvang, Hoveniers en Groenvoorziening en Techniek, Bouw en Energie.

In een Ontwikkelpad is te zien welke functies er in een sector zijn en welke opleidingen opleiden tot deze functies. Zo zie je hoe je kan in- en doorstromen in een sector of overstappen tussen sectoren. In de loop van het jaar komen er nog meer Ontwikkelpaden, voor onder andere het onderwijs en de ICT.
De erkende Ontwikkelpaden vind je op rijksoverheid.nl/ontwikkelpaden.

Deze scholingssubsidie is een nieuw onderdeel van de SLIM-regeling.

In 2024 gebruikte 22,7 procent van de bedrijven met 10 of meer werkzame personen een of meer AI-technologieën. Dit was een toename van bijna 9 procentpunt ten opzichte van 2023. Van 2021 tot en met 2023 was het gebruik van AI-technologie relatief stabiel. Dit blijkt uit de AI-monitor 2024 van het CBS.

De AI-technologieën die bedrijven in 2024 het vaakst gebruikten, waren text mining (de analyse van geschreven tekst; 13,5 procent) en natural language generation (het genereren van geschreven of gesproken tekst: 12,3 procent), blijkt uit de AI-monitor. Vergeleken met een jaar eerder gebruikten bedrijven 2,5 keer zo vaak tekst mining. Natural language generation werd in 2024 zelfs drie keer zo vaak gebruikt als een jaar eerder. Het gebruik van spraakherkenning nam toe van 3,7 procent in 2023 naar 6,5 procent in 2024.

Vooral grote bedrijven

Grote bedrijven maakten in 2024 vaker gebruik van AI-technologie dan kleinere bedrijven. Het gebruik van AI-technologie was het hoogst onder bedrijven met 500 en meer werkzame personen (59,2 procent) en het laagst onder bedrijven met 10 tot en met 19 werkzame personen (17,8 procent).

Bedrijfstak Informatie en communicatie koploper

In de bedrijfstak Informatie en communicatie werd in 2024 met 58,0 procent het vaakst AI-technologie gebruikt. Een jaar eerder gebruikte 37,0 procent van de bedrijven in deze bedrijfstak AI-technologie. Bedrijven in de specialistische zakelijke dienstverlening en financiële dienstverlening maakten in 2024 relatief vaak gebruik van AI-technologie (39,8 en 37,4 procent). Ook in deze bedrijfstakken was het gebruik van AI-technologie in 2023 lager (24,8 en 27,4 procent). 

Nederland zesde in EU

Eurostat onderzocht het gebruik van minstens één van zeven AI-technologieën door bedrijven met 10 of meer werkzame personen in EU-landen1). In 2024 waren er vijf EU-27 landen (Denemarken, Zweden, België, Finland, en Luxemburg) met een groter aandeel bedrijven dat AI-technologie gebruikte dan Nederland. In Denemarken was het aandeel bedrijven dat AI-technologie gebruikte het grootst (27,6 procent). In de EU-27 gebruikte 13,5 procent van de bedrijven AI-technologie in 2024.

Waarom geen AI-technologie

Voor bedrijven die het gebruik van AI-technologie ooit hebben overwogen, maar er toch geen gebruik van maken was ‘gebrek aan ervaring’ veruit de belangrijkste reden (74,6 procent). Dit gold voor bedrijven in alle grootteklassen en bedrijfstakken. Ook privacy speelde een rol in de overwegingen. Meer dan de helft van de bedrijven met 100 of meer werkzame personen noemde privacy als een reden om geen AI-technologie te gebruiken.